اندیشکده صنعت و توسعه پایدار

دفتر صنعت و توسعه پایدار

معرفی

از ۱۹۸۷ که اصطلاح “توسعه پایدار” در سازمان ملل متحد مطرح شد، صنعت و نقش آن بر توسعه اقتصادی، اجتماعی و محیط‌زیست، محور مباحث این نهاد بین‌المللی و سایر نهادهای سیاست‌گذاری و سیاست پژوهی مرتبط با این حوزه بوده است. هم‌اکنون در راستای نیل به اهداف توسعه پایدار یک نوع وفاق جمعی بین سیاست‌گذاران به وجود آمده است. این اجماع به این نکته اشاره دارد که دولت و فعالان غیردولتی در جهت رسیدن به اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی خود، لازم است تا همگرایی و برنامه صنعتی ویژه‌ای داشته باشند. با این نگاه، پژوهشکده سیاست‌گذاری دانشگاه شریف از بدو تأسیس خود در سال ۱۳۸۷، یکی از حوزه‌های فعالیتی اصلی خود را به صنعت و توسعه پایدار اختصاص داده است. با توجه به ظرفیت‌ها و پتانسیل‌های موجود در پژوهشکده، این محور به دنبال پیاده‌سازی جدیدترین روش‌های سیاستگذاری صنعتی با رویکرد اتکا به منابع و ظرفیت‌های منطقه‌ای و ملی است. از این رو، حوزه عملکردی دفتر صنعت و توسعه پایدار، وسعت قابل توجهی دارد و از سطوح کلان سیاستگذاری تا سطح خرد و شرکت‌ها را در بر می‌گیرد.مطابق با این هدف، چهار برنامه برای دفتر صنعت و توسعه پایدار تعریف شده است. آب و توسعه، مدرسه توسعه پایدار، توسعه اکوسیستم نوآوری در ایران (تانا) و توسعه امور زیرساختی برنامه‌های این حوزه هستند. هر یک از این برنامه‌ها در حوزه‌های مشخصی از صنعت و توسعه پایدار ورود کرده‌اند به‌طوری‌که برنامه آب و توسعه، اصلاح سیاست‌گذاری آب را با تمرکز بر ابعاد مختلف حکمرانی آن دنبال می‌کند. مدرسه توسعه پایدار به تقویت و ارتقای دانش، مهارت‌ و نگرش‌ نهادها و فعالان توسعه پایدار، می‌پردازد. گسترش سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها و ارائه خدمات عمومی از طریق مشارکت بخش خصوصی، هدف برنامه توسعه امور زیرساختی است و درنهایت برنامه تانا در قالب اندیشه‌هایی همچون نظام نوآوری منطقه‌ای، مزیت‌گرایی هوشمند و نظام نوآوری بخشی به دنبال توسعه پایدار و نوآورانه فعالیت‌های صنعتی در کشور است.لازم به ذکر است که هر یک از برنامه‌های دفتر صنعت و توسعه پایدار متناسب با هدف بنیادین خود، در طی سالیان اخیر پروژه‌ها و فعالیت‌های مختلفی را انجام داده‌اند که توضیحات آن‌ها در صفحه هر یک از برنامه‌ها در این سایت آمده است.

پژوهشگر ارشد
 
پژوهشگر ارشد

مراکز وابسته

این یک الگوی سفارشی است که خلاصه مقالات موجود در نمایش منابع را ارائه می دهد.
  
 
 

تأثیر موافقت‌نامه‌های تجارت ترجیحی بر مشارکت کشورها در زنجیره‌های ارزش جهانی: نقش عمق و محتوا


 

 

مقاله علمی-پژوهشی
عنوان مقاله:تأثیر موافقت‌نامه‌های تجارت ترجیحی بر مشارکت کشورها در زن
جیره‌های ارزش جهانی: نقش عمق و محتوا
محل انتشار:نشریه علمی سیاست‌نامه علم و فناوریدوره ۱۶، شماره ۲، تیر ۱۴۰۵

نویسندگان:نجم‌الدین یزدی، فاطمه صفار، محمد صادق صارمی

چکیده:در دهه‌های اخیر، گسترش زنجیره‌های ارزش جهانی و موافقت‌نامه‌های تجارت ترجیحی تأثیر قابل‌توجهی بر ساختار اقتصاد و تجارت جهانی داشته است. این موافقت‌نامه‌ها، افزون بر کاهش موانع تجاری، می‌توانند زمینه مشارکت کشورها در زنجیره‌های ارزش جهانی و بهبود حکمرانی اقتصادی را فراهم کنند. این پژوهش با رویکرد کیفی ـ اکتشافی و از طریق مرور نظام‌مند ادبیات علمی، به بررسی این پرسش می‌پردازد که «عمق» و «محتوای» موافقت‌نامه‌های تجارت ترجیحی چگونه بر میزان ادغام کشورها در زنجیره‌های ارزش جهانی اثر می‌گذارد. پس از غربالگری مطالعات، ۱۰ اثر اصلی تحلیل و مضامین در سه محور «ابعاد محتوایی موافقت‌نامه‌ها»، «شاخص‌های عمق و تنوع» و «پیامدها برای زنجیره ارزش جهانی» دسته‌بندی شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد هرچه موافقت‌نامه‌های تجاری عمیق‌تر باشند، تأثیر آن‌ها بر افزایش تجارت در زنجیره‌های ارزش جهانی بیشتر است؛ به‌ویژه در کشورهای در حال توسعه که امکان تخصص‌گرایی در بخش‌های مشخصی از زنجیره را دارند. نتایج همچنین نشان می‌دهد برای کشورهایی مانند ایران، صرف افزایش تعداد موافقت‌نامه‌ها کافی نیست و محتوای توافق‌ها و میزان صراحت و دقت تعهدات، در موفقیت راهبرد ادغام در زنجیره‌های ارزش جهانی نقشی تعیین‌کننده دارد.
دریافت و دسترسی به جزئیات بیشتر